3 maja jest 123. (w latach przestępnych 124.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 242 dni.
| Kalendarium dzień po dniu |
- Imieniny obchodzą: Aleksander, Alodia, Antonina, Anika, Diodor, Diodora, Juwenalis, Leonia, Maria, Mariola, Maura, Piotr, Świętosława, Teodulf, Tymoteusz, Wirzchosława i Wiola.
- Japonia – Święto Konstytucji (Kenpo Kinenbi)
- Kościół Starokatolicki Mariawitów w RP: Podwyższenie Krzyża Świętego (Uroczystość Znalezienia Krzyża Świętego)[1]
- Litwa – Święto Narodowe Trzeciego Maja
- Międzynarodowe:
- Polska – Święto Narodowe Trzeciego Maja (dzień wolny od pracy)
- Wspomnienia i święta Kościoła katolickiego[4][5],:
edytuj Wydarzenia w Polsce
edytuj Wydarzenia na świecie
- 996 – Grzegorz V został papieżem.
- 1241 – W czasie walk o władzę w Lombardii flota cesarza niemieckiego Fryderyka II Hohenstaufa pokonała flotę papieską w bitwie koło wyspy Montecristo.
- 1469 – Jerzy z Podiebradów został w Ołomuńcu koronowany na króla Czech.
- 1481 – W trzęsieniu ziemi na wyspie Rodos na Morzu Egejskim zginęło około 30 tys. osób.
- 1491 – Władca Konga Nzinga Nkuwu został ochrzczony przez Portugalczyków i przyjął imię Jan I.
- 1497 – Poświęcono klasztor Certosa di Pavia we Włoszech.
- 1512 – Rozpoczął się Sobór laterański V.
- 1515 – Portugalski żeglarz, odkrywca i zdobywca Alfonso de Albuquerque zajął wyspę Ormuz w Zatoce Perskiej.
- 1621 – Angielski filozof, prawnik i polityk Francis Bacon został oskarżony o korupcję i pozbawiony stanowiska Lorda Kanclerza.
- 1645 – Wojna trzydziestoletnia: wojska szwedzkie rozpoczęły oblężenie Brna.
- 1715 – Pierwsze od 1140 roku całkowite zaćmienie Słońca widoczne w Londynie, obserwowane i badane przez Edmunda Halleya.
- 1720 – Fryderyk I Heski został koronowany na króla Szwecji.
- 1765 – W Filadelfii założono pierwszą amerykańską szkołę medyczną.
- 1798 – I Legia generała Jana Henryka Dąbrowskiego wkroczyła do Rzymu.
- 1802 – Waszyngton uzyskał prawa miejskie.
- 1808:
- 1810 – Angielski poeta i dramaturg George Gordon Byron pokonał wpław cieśninę Dardanele, aby udowodnić prawdziwość mitu o Hero i Leandrze.
- 1815:
- 1830 – W Anglii rozpoczęła działalność pierwsza regularna kolejowa linia pasażerska.
- 1837 – Założono Uniwersytet Narodowy im. Kapodistriasa w Atenach (jako Uniwersytet Ottoński).
- 1849 – Wiosna Ludów: w Dreźnie wybuchło powstanie pod wodzą Michaiła Bakunina.
- 1860 – Karol XV został koronowany na króla Szwecji.
- 1886 – Koniec strajku w fabryce maszyn rolniczych McCormick w Chicago. Błędnie podawaną datą jest 1 maja.
- 1887 – W wyniku eksplozji w kopalni węgla kamiennego w Nanaimo w kanadyjskiej prowincji Kolumbia Brytyjska zginęło 150 górników.
- 1891 – Powstał duński klub piłkarski Vejle BK.
- 1899 – W Budapeszcie został założony klub sportowy Ferencvárosi TC.
- 1901 – W wyniku pożaru miasta Jacksonville na Florydzie zginęło 7 osób, zostało zniszczonych 2368 budynków, a około 10 tys. osób straciło dach nad głową.
- 1905 – Założono niemiecki klub piłkarski Arminia Bielefeld.
- 1913 – Wszedł do kin pierwszy pełnometrażowy indyjski film fabularny Raja Harishchandra.
- 1915 – I wojna światowa: Włochy zerwały Trójprzymierze z Niemcami i Austro-Węgrami.
- 1916 – Na dziedzińcu więzienia w Dublinie Brytyjczycy rozstrzelali 16 przywódców powstania wielkanocnego.
- 1919 – Założono słowacki klub sportowy Slovan Bratysława.
- 1920:
- 1921 – Powstała Irlandia Północna.
- 1924 – Założono portugalski klub piłkarski Gil Vicente F.C.
- 1928 – Pod Jinanem, w czasie ekspedycji północnej chińskiego Kuomintangu doszło do bitwy z wojskami japońskimi przysłanymi do ochrony japońskiej osady.
- 1934 – Wszedł do służby największy wówczas na świecie francuski okręt podwodny Surcouf.
- 1935 – Rewda w Rosji uzyskała prawa miejskie.
- 1936 – Front Ludowy wygrał wybory parlamentarne we Francji.
- 1937 – Amerykańska pisarka Margaret Mitchell otrzymała Nagrodę Pulitzera za powieść Przeminęło z wiatrem.
- 1939:
- 1940 – II wojna światowa: polska załoga przejęła brytyjski niszczyciel ORP Garland.
- 1942:
- 1944:
- Premiera filmu Idąc moją drogą.
- U wybrzeży Somalii brytyjskie samoloty uszkodziły bombami głębinowymi niemiecki okręt podwodny U-852, zmuszając go do wynurzenia. Zdobycie dziennika pokładowego okrętu umożliwiło postawienie przed sądem pięciu członków załogi, oskarżonych o zbrodnię wojenną popełnioną na rozbitkach ze storpedowanego 13 marca 1944 roku na Atlantyku greckiego parowca SS Peleus.
- 1945:
- 1946 – W Tokio rozpoczął pracę Międzynarodowy Trybunał Wojskowy dla Dalekiego Wschodu.
- 1947 – W Japonii weszła w życie podyktowana przez generała Douglasa George'a MacArthura nowa konstytucja (tzw. pokojowa).
- 1948:
- 1950 – Zwodowano brytyjski lotniskowiec HMS Ark Royal
- 1952:
- 1953 – Rozpoczęła nadawanie zachodnioniemiecka rozgłośnia radiowa Deutsche Welle.
- 1958 – W San Diego w Kalifornii uruchomiono pierwszy reaktor jądrowy typu TRIGA.
- 1959 – Reprezentant ZSRR Oleg Fiodosiejew ustanowił w Nalczyku rekord świata w trójskoku (16,70 m).
- 1960:
- 1961:
- 1965 – Wojna wietnamska: Kambodża zerwała stosunki dyplomatyczne z USA w związku z rozszerzeniem operacji przeciwko Wietkongowi na terytorium kambodżańskie.
- 1968 – 85 osób zginęło w teksańskim mieście Dawson w katastrofie samolotu pasażerskiego Lockheed L188A.
- 1969:
- 1971 – Walter Ulbricht zrezygnował z funkcji I sekretarza Socjalistycznej Partii Jedności Niemiec (SED). Jego następcą został Erich Honecker.
- 1973 – Sears Tower (obecnie Willis Tower) w Chicago został najwyższym (do linii dachu) budynkiem na świecie (442,3 m), wyprzedzając północną wieżę World Trade Center w Nowym Jorku.
- 1974 – Została założona Portugalska Demokratyczna Partia Pracy (PTDP).
- 1975 – Wszedł do służby lotniskowiec o napędzie atomowym USS Nimitz.
- 1979:
- 1985 – 94 osoby zginęły w wyniku zderzenia samolotu Tu-134A z wojskowym An-26 nad Złoczowem na zachodzie Ukrainy.
- 1986:
- 1988 – Po przebudowie ponownie otwarto dworzec kolejowy Tel Awiw Merkaz.
- 1990:
- 1993 – Etiopia uznała niepodległość swej byłej prowincji Erytrei.
- 1997:
- 1999:
- 2005 – 15 osób zginęło, a 40 zostało rannych w zamachu bombowym na stadionie w stolicy Somalii Mogadiszu, do którego doszło w trakcie przemówienia premiera Alego Mohammeda Ghediego.
- 2006:
- 2007:
- 2008 – Weszła w życie konwencja ONZ o prawach osób niepełnosprawnych.
- 2009:
edytuj Urodzili się
- 612 – Konstantyn III, cesarz bizantyjski (zm. 641)
- 1469 – Niccolò Machiavelli, włoski pisarz, historyk, oraz wielki dyplomata (zm. 1527)
- 1620 – Bogusław Radziwiłł, książę, poseł, chorąży, koniuszy wielki litewski, generalny namiestnik Prus Książęcych (zm. 1669)
- 1652 – Matthäus Daniel Pöppelmann, saski architekt na dworze króla Augusta II Mocnego (zm. 1737)
- 1748 – Emmanuel-Joseph Sieyès, francuski polityk, drugi konsul Francji (zm. 1836)
- 1771 – August Bécu, polski lekarz, patolog, filozof, profesor Uniwersytetu Wileńskiego (zm. 1824)
- 1791 – Henryk Rzewuski, polski pisarz, publicysta (zm. 1866)
- 1859 – José Gallegos Arnosa, hiszpański malarz, rzeźbiarz (zm. 1917)
- 1860:
- 1865 – Michael Berkowitz, żydowski pedagog i pisarz, pionier ruchu syjonistycznego (zm. 1935)
- 1872 – Símun av Skarði, farerski poeta, polityk, nauczyciel (zm. 1942)
- 1878 – Cruz Hernández, salwadorska rekordzistka długowieczności (zm. 2007)
- 1891 – Tadeusz Peiper, polski poeta, krytyk i teoretyk poezji, prozaik (zm. 1969)
- 1892 – Sir George Paget Thomson, angielski fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za rok 1937 (razem z Clintonem Josephem Davissonem) (zm. 1975)
- 1898 – Golda Meir, izraelska polityk, premier Izraela (zm. 1978)
- 1902 – Alfred Kastler, niemiecki fizyk, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie fizyki za rok 1966 (zm. 1984)
- 1903 – Bing Crosby, amerykański aktor, piosenkarz (zm. 1977)
- 1904 – Maria Skibniewska, polska tłumaczka literatury anglosaskiej (zm. 1984)
- 1905:
- 1906 – Mary Astor, amerykańska aktorka (zm. 1987)
- 1916 – Stanisław Michalski, polski duchowny katolicki, kapelan emigracji, pułkownik artylerii WP (zm. 2003)
- 1917 – Kiro Gligorow, macedoński polityk, prezydent Macedonii (zm. 2012)
- 1919 – Pete Seeger, amerykański piosenkarz
- 1920 – John Lewis, amerykański pianista jazzowy, kompozytor (zm. 2001)
- 1921 – Vasco dos Santos Gonçalves, portugalski polityk, premier Portugalii (zm. 2005)
- 1922 – Bogusław Rybski, polski harcmistrz, komendant Chorągwi Krakowskiej ZHP (zm. 2007)
- 1923 – Mirosław Azembski, polski reportażysta, dziennikarz i publicysta (zm. 1988)
- 1924:
- 1925 – Robert Jonquet, francuski piłkarz (zm. 2008)
- 1926 – Matt Baldwin, kanadyjski curler
- 1927 – Stanley Kronenberg, amerykański fizyk polskiego pochodzenia, filatelista (zm. 2000)
- 1931:
- 1933:
- 1934 – Henry Cooper, brytyjski bokser (zm. 2011)
- 1936:
- 1937 – Joanna Jedlewska, polska aktorka (zm. 1972)
- 1941 – Kornel Morawiecki, polski polityk, założyciel i przewodniczący "Solidarności Walczącej"
- 1942:
- 1943 – Witold Dębicki, polski aktor
- 1945:
- 1947 – Lesław Ćmikiewicz, polski piłkarz, trener piłkarski
- 1948 – Czesław Bielecki, polski architekt, publicysta, polityk
- 1950 – Mary Hopkin, walijska piosenkarka
- 1951:
- 1952:
- 1953 – Michie Koyama, japońska pianistka
- 1956:
- 1957 – Ewa Sałacka, polska aktorka, publicystka filmowa (zm. 2006)
- 1958 – Kevin Kilner, amerykański aktor
- 1959:
- 1960:
- 1961:
- 1963:
- 1964 – Andrzej Kraiński, polski muzyk, kompozytor, wokalista, lider grupy Kobranocka
- 1965 – John Jensen, duński piłkarz, trener piłkarski
- 1967:
- 1968 – Debora Caprioglio, włoska aktorka
- 1969 – Marcin Korbacz, polski perkusista grupy De Mono
- 1971 – Bobby Cannavale, amerykański aktor
- 1972:
- 1973 – Andrzej Michalak, polski podoficer, chorąży, pilot (zm. 2010)
- 1974 – Ołeksandr Kowal, ukraiński piłkarz
- 1975:
- 1977 – Susan O'Connor, kanadyjska curlerka
- 1978 – Paul Banks, amerykański wokalista, gitarzysta, frontman zespołu Interpol
- 1980 – Zuzana Ondrášková, czeska tenisistka
- 1981 – Stéphanie Foretz, francuska tenisistka
- 1982 – Katarzyna Maciąg, polska aktorka
- 1983:
- 1984 – Cheryl Burke, amerykańska zawodowa tancerka
- 1986:
- 1987 – Mateusz Kowalczyk, polski tenisista
- 1988 – Kaya Turski, kanadyjska narciarka dowolna
- 1990 – Alexandra Cadantu, rumuńska tenisistka
- 1481 – Mehmed II Zdobywca, sułtan Turcji (ur. 1432)
- 1674 – Mikołaj Bieganowski, polski żołnierz, dyplomata, kasztelan (ur. 1601)
- 1889 – Charles Lory, francuski geolog (ur. 1823)
- 1903 – Edward Józef Rosaz, włoski biskup, błogosławiony katolicki (ur. 1830)
- 1937 – Wacław Tokarz, polski historyk (ur. 1873)
- 1942 – Christiaan Boers, holenderski wojskowy (ur. 1889)
- 1980 – Jan Władysław Badowski, polski aktor, reżyser, dyrektor teatru (ur. 1907)
- 1985 – Wojciech Belon, polski pieśniarz, balladzista (ur. 1952)
- 1986 – Tomasz Gluziński, polski poeta, narciarz, żołnierz AK (ur. 1924)
- 1987 – Dalida, francuska piosenkarka (ur. 1933)
- 1989 – Christine Jorgensen, Amerykanka duńskiego pochodzenia, pierwszy głośny przypadek operacyjnej zmiany płci (ur. 1926)
- 1990:
- 1991 – Jerzy Kosiński, amerykański pisarz pochodzenia polskiego (ur. 1933)
- 1999:
- 2000 – John Joseph O'Connor, amerykański duchowny katolicki, arcybiskup Nowego Jorku, kardynał (ur. 1920)
- 2004 – Betty Miller, amerykańska aktorka (ur. 1925)
- 2006:
- 2007:
- 2008:
- 2010:
- 2011:
Przypisy
